Θαλασσαιμία: Ο πιο συχνός τύπος κληρονομικής αναιμίας στη χώρα μας

Η Θαλασσαιμία, ή Μεσογειακή Αναιμία, είναι μια κληρονομική νόσος που χαρακτηρίζεται από αδυναμία του οργανισμού να συνθέσει φυσιολογική αιμοσφαιρίνη, με αποτέλεσμα να παρουσιάζεται αναιμία ήδη από τη βρεφική ηλικία. Αποτελεί τον πιο συχνό τύπο κληρονομικής αναιμίας στη χώρα μας.
Είναι επίσης συχνή στην περιοχή της Μεσογείου, στη Μέση Ανατολή και τη Νοτιοανατολική Ασία. Ανήκει στις κληρονομικές νόσους – αυτές δηλαδή που μεταβιβάζονται από τους γονείς στα παιδιά.
μοναδικός τρόπος αντιμετώπισης της θαλασσαιμίας παραμένουν οι τακτικές ανά δεκαπενθήμερο μεταγγίσεις συμπυκνωμένων ερυθρών αιμοσφαιρίων, ενώ κυριότερη επιπλοκή είναι η αιμοσιδήρωση (δηλαδή η υπερφόρτωση του οργανισμού με σίδηρο που προκαλεί τοξικότητα σε ζωτικά όργανα), για την αντιμετώπιση της οποίας οι ασθενείς πρέπει να λαμβάνουν καθημερινή θεραπεία αποσιδήρωσης (δηλαδή θεραπεία για την αποτελεσματική δέσμευση και απομάκρυνση του περίσσιου τοξικού σιδήρου από τον οργανισμό). Μέχρι πρότινος, η αποσιδήρωση γινόταν μόνο μέσω καθημερινής υποδόριας έγχυσης φαρμάκου για 8-10 ώρες.
Τα τελευταία χρόνια, σημαντική εξέλιξη αποτελούν οι από του στόματος θεραπείες, οι οποίες βελτιώνουν σημαντικά τη συμμόρφωση των ασθενών. Η νεότερη θεραπεία αποσιδήρωσης είναι το deferasirox, το οποίο χορηγείται από το στόμα μόνο μία φορά την ημέρα, γεγονός που επιτρέπει την καλή συμμόρφωση των ασθενών και επομένως την αποτελεσματικότερη αποσιδήρωση.

Πώς κληρονομείται η θαλασσαιμία
Πολλοί άνθρωποι πιστεύουν ότι δεν είναι δυνατό να αποκτήσουν παιδί με Θαλασσαιμία γιατί φαίνονται υγιείς κι επειδή στο παρελθόν τους βεβαίωσαν ίσως από γενικές εξετάσεις αίματος που έτυχε να κάνουν, ότι δεν παρουσιάζουν τίποτε παθολογικό.

Προσοχή!
Αυτό δεν αποκλείει να είναι φορείς (ή αλλιώς ετεροζυγώτες) της νόσου. Η συχνότητα των φορέων της Θαλασσαιμίας στην Ελλάδα είναι υψηλή και αγγίζει το 8% (κατά μέσο όρο). Σε ορισμένες περιοχές όμως φτάνει το 15% ή και περισσότερο. Έτσι λοιπόν η πιθανότητα να συμπεριλαμβάνεται κάποιος στους φορείς της νόσου είναι μεγάλη. Οι φορείς ή ετεροζυγώτες δεν εμφανίζουν στην υγεία τους κανένα σύμπτωμα και η διάγνωση γίνεται με ειδικές εργαστηριακές εξετάσεις αίματος. Όταν έχουμε ένα ζευγάρι ετεροζυγωτών, η πιθανότητα να γεννηθεί ένα παιδί με Θαλασσαιμία είναι 25%. Η πιθανότητα αυτή δεν ακολουθεί καμία σειρά και ισχύει για κάθε εγκυμοσύνη άσχετα αν το ζευγάρι έχει ήδη αποκτήσει κι άλλο παιδί με Θαλασσαιμία. Όταν ένας γονέας είναι πάσχοντας από Θαλασσαιμία και ο άλλος γονέας είναι φορέας της νόσου, τότε οι πιθανότητες να γεννηθούν παιδιά με Θαλασσαιμία είναι 50%. Τέλος, όταν ένας γονέας έχει Θαλασσαιμία κι ο άλλος είναι απόλυτα υγιής, τότε όλα τα παιδιά θα είναι απλά ετεροζυγώτες (φορείς) της νόσου.

Συχνότητα της θαλασσαιμίας
Σύμφωνα με τα στατιστικά δεδομένα που υπάρχουν, γνωρίζουμε ότι στην Ελλάδα 2.900 άτομα πάσχουν από Θαλασσαιμία (έρευνα του Υπουργείου Υγείας και Πρόνοιας) και κάθε χρόνο έχουμε περίπου 5 - 10 νέες γεννήσεις.

Αντιμετώπιση της θαλασσαιμίας
Μεταγγίσεις
Παρά τις προόδους της ιατρικής επιστήμης ο μοναδικός τρόπος αντιμετώπισης της Θαλασσαιμίας, παραμένει η συχνή μετάγγιση συμπυκνωμένων ερυθρών αιμοσφαιρίων δεδομένου ότι ο οργανισμός αδυνατεί να συνθέσει αιμοσφαιρίνη. Το θεραπευτικό αυτό σχήμα απαιτεί προσέλευση στο νοσοκομείο κάθε 15 - 20 ημέρες για μια διάρκεια 3 - 4 ωρών. Στα περισσότερα μεγάλα νοσοκομεία της χώρας υπάρχουν εξειδικευμένες Μονάδες Θαλασσαιμίας και Δρεπανοκυτταρικής Νόσου για την ολιστική προσέγγιση των ατόμων με Θαλασσαιμία. Οι επιπλοκές από τις μεταγγίσεις αίματος όπως η μετάδοση λοιμωδών νοσημάτων και οι αλλεργικές - πυρετικές αντιδράσεις, έχουν ελαττωθεί σήμερα σε αμελητέο ποσοστό. Κυριότερη επιπλοκή παραμένει η αιμοσιδήρωση, δηλαδή υπερφόρτωση του οργανισμού με σίδηρο ως αποτέλεσμα των τακτικών μεταγγίσεων.
Αποσιδήρωση
Ο σίδηρος (Fe) σαν ουσία στο αίμα είναι απαραίτητος για τη ζωή αλλά είναι τοξικός για τον οργανισμό όταν βρίσκεται σε περίσσεια και ευθύνεται για τη δημιουργία διαταραχών στην ηπατική και καρδιακή λειτουργία, καθώς και τη λειτουργία των ενδοκρινών αδένων. Για την
αποφυγή των επιπλοκών της αιμοσιδήρωσης, υπάρχει ειδική θεραπεία ‘αποσιδήρωσης’. Μέχρι πρότινος η αποσιδήρωση γινόταν μόνο μέσω καθημερινής υποδόριας έγχυσης φαρμάκου για 8 - 10 ώρες, ενώ τα τελευταία χρόνια υπάρχουν αποτελεσματικές από του στόματος θεραπείες.
Μελλοντικές Προοπτικές Θεραπείας
Εδώ και αρκετά χρόνια, βρίσκεται ήδη σε εφαρμογή η θεραπεία με μεταμόσχευση μυελού των οστών από συμβατό δότη που είναι συνήθως συγγενείς πρώτου βαθμού (αδέλφια, γονείς). Τα αποτελέσματα είναι πολύ καλά ιδιαιτέρως στην Ελλάδα όπου η εμπειρία των Ειδικών Κέντρων Μεταμόσχευσης που υπάρχουν είναι εξαιρετική. Περιορισμοί για τη μέθοδο αποτελούν, η ηλικία του ασθενούς και η ανεύρεση συμβατού δότη.
Τα τελευταία χρόνια βρίσκεται στην τελική φάση υλοποίησης η μέθοδος της Γονιδιακής Θεραπείας που αναμένεται να αποτελέσει και την οριστική θεραπεία της νόσου. Η τεχνική συνίσταται στην αντικατάσταση του παθολογικού γονιδίου με το φυσιολογικό, μέσω γενετικών τεχνικών.

Πρόληψη – διάγνωση της θαλασσαιμίας
Στη χώρα μας, αναπτύχθηκε ένα ευρύ πρόγραμμα πρόληψης σε συνεργασία με την Παγκόσμια Οργάνωση Υγείας και άλλους Διεθνείς Οργανισμούς και περιλαμβάνει:

• Ενημέρωση του κοινού, από τα μέσα μαζικής ενημέρωσης και τη θέσπιση ειδικών μαθημάτων στα σχολεία.
• Ανεύρεση των ετεροζυγωτών (φορέων), σε ειδικά κρατικά διαγνωστικά κέντρα. Οι εργαστηριακές εξετάσεις για την ανεύρεση των φορέων απαιτούν έμπειρο και ευσυνείδητο ιατρικό προσωπικό, κατάλληλα τεχνικά μέσα λόγω της σοβαρότητας των αποτελεσμάτων. Η εξέταση γίνεται δωρεάν. Τα αποτελέσματα και οι κατάλληλες εξηγήσεις δίνονται στους ενδιαφερόμενους προσωπικά από υπεύθυνα άτομα, με τη φροντίδα της Μονάδας Πρόληψης σε σύντομο διάστημα μετά την αιμοληψία.
• Προγεννητική Διάγνωση, στα ζευγάρια υψηλού κινδύνου. Εφαρμόζεται στην Ελλάδα από το 1977 και γινόταν με την ανάλυση του εμβρυϊκού αίματος που λαμβάνονταν με αμνιοπαρακέντηση την 18η-20ή εβδομάδα κύησης. Με τις νέες τεχνικές μελέτης του DNA είναι δυνατή η διάγνωση της Θαλασσαιμίας σε πολύ πρώιμα στάδια της εγκυμοσύνης και συγκεκριμένα από τη 10η εβδομάδα.

Το είδος του προς εξέταση δείγματος λαμβάνεται με βιοψία τροφοβλάστης μέσω διακοιλιακής παρακέντησης. Η εξέταση είναι ανώδυνη και ακίνδυνη τόσο για την έγκυο, όσο και για το έμβρυο.
Τα κυριότερα Ευρωπαϊκά Κέντρα Πρόληψης βρίσκονται στην Ελλάδα, την Κύπρο, τη Σαρδηνία και το Λονδίνο.

Είναι σημαντικό να γνωρίζει ο καθένας αν είναι φορέας της νόσου ή όχι.

«Μην απαγορεύσετε τις πατέντες για τα βλαστοκύτταρα» ζητούν ερευνητές της ΕΕ

Οι φαρμακοβιομηχανίες πρέπει να έχουν κίνητρα για τη συνέχιση των ερευνών, υποστηρίζουν επιστήμονες.

Λονδίνο: Η ανάπτυξη θεραπειών από εμβρυϊκά βλαστικά κύτταρα στην Ευρώπη βρίσκεται υπό σοβαρή απειλή. Την έντονη αυτή ανησυχία εκφράζουν με επιστολή τους στην επιθεώρηση Nature 13 κορυφαίοι επιστήμονες του «καυτού» πεδίου των βλαστικών κυττάρων, οι οποίοι έδωσαν και συνέντευξη Τύπου στο Λονδίνο σχετικά με το θέμα.
Τόσο στην επιστολή τους όσο και στη συνέντευξη οι ερευνητές εξέφρασαν τη διαμαρτυρία τους σχετικά με μια πρόσφατη εισήγηση του γενικού εισαγγελέα του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου κυρίου Ιβ Μπο σύμφωνα με την οποία όλες οι πατέντες που αφορούν τεχνολογίες που συνδέονται με τα εμβρυϊκά βλαστοκύτταρα πρέπει να απαγορευθούν για ηθικούς λόγους. O γενικός εισαγγελέας τόνισε στην εισήγησή του που έγινε στις 10 Μαρτίου πως με δεδομένο ότι για τη λήψη των εμβρυϊκών βλαστικών κυττάρων απαιτείται η καταστροφή εμβρύων, παραβιάζεται ευρωπαϊκή οδηγία του 1998 σχετικά με τις ευρεσιτεχνίες η οποία ορίζει ότι δεν επιτρέπεται η χρήση ανθρώπινων εμβρύων για βιομηχανικούς ή εμπορικούς σκοπούς.
Σύντομα η απόφαση
Οι 12 δικαστές του Δικαστηρίου των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων αναμένεται να λάβουν απόφαση με βάση την εισήγηση μέσα στις επόμενες εβδομάδες. Από τη στιγμή λήψης της απόφασης αυτή θα είναι άμεσα δεσμευτική για όλα τα κράτη- μέλη. Σημειώνεται ότι στο 80% των περιπτώσεων η εισήγηση του γενικού εισαγγελέα γίνεται δεκτή από τους Ευρωπαίους δικαστές.
Πώς όμως φθάσαμε σε μια τέτοια υπόθεση στο ανώτατο δικαστήριο της Ευρώπης; Όλα ξεκίνησαν πριν από αρκετά χρόνια και συγκεκριμένα το 1999 όταν η περιβαλλοντική οργάνωση Greenpeace έθεσε νομικό ζήτημα σχετικά με μια πατέντα που είχε κατοχυρώσει ο Ολιβερ Μπριστλ ο οποίος σήμερα εργάζεται στο Πανεπιστήμιο της Βόννης στη Γερμανία. Η πατέντα αφορούσε πρόδρομα νευρικά κύτταρα τα οποία προέρχονταν από σειρές ανθρώπινων εμβρυϊκών βλαστικών κυττάρων. Οι εκπρόσωποι της οργάνωσης υποστήριζαν ότι η συγκεκριμένη πατέντα παραβίαζε την Ευρωπαϊκή Σύμβαση Διπλωμάτων Ευρεσιτεχνίας του 1973 η οποία απαγορεύει τα διπλώματα ευρεσιτεχνίας που «δεν συνάδουν με τη δημόσια τάξη και την ηθική».
Χωρίς κίνητρο οι εταιρείες
Εάν η κατοχύρωση διπλωμάτων ευρεσιτεχνίας σχετικά με τις θεραπείες εμβρυϊκών βλαστικών κυττάρων απαγορευθεί εντός της ΕΕ, τότε οι φαρμακευτικές εταιρείες δεν θα έχουν κανένα κίνητρο επένδυσης στον συγκεκριμένο πολλά υποσχόμενο τομέα, υπογραμμίζουν από την πλευρά τους οι επιστήμονες που υπογράφουν την επιστολή στο Nature. Προσθέτουν επίσης ότι εάν ληφθεί μια τέτοια ευρωπαϊκή απόφαση οι ασθενείς θα στραφούν προς άλλες χώρες όπου επιτρέπεται η ανάπτυξη θεραπειών με βάση τα εμβρυϊκά βλαστικά κύτταρα όπως οι ΗΠΑ και η Ιαπωνία. Σημειώνεται ότι στις ΗΠΑ μέσα στο 2010 δύο εταιρείες – Geron και Αdvanced Cell Technology – έλαβαν έγκριση για διεξαγωγή κλινικών δοκιμών σε ανθρώπους με βάση θεραπείες που βασίζονται στα εμβρυϊκά βλαστικά κύτταρα (για τραυματισμούς του νωτιαίου μυελού και για τύφλωση αντιστοίχως).
Παράλληλα διαφορετικές εταιρείες έχουν στραφεί στην ανάπτυξη θεραπειών με βάση τα εμβρυϊκά βλαστοκύτταρα επί ευρωπαϊκού εδάφους. Μεταξύ αυτών είναι η αμερικανική Pfizer, η αγγλο-σουηδική AstraZeneca, η ελβετική Roche, η γαλλική εταιρεία Cellectis καθώς και η ιταλική εταιρεία βιοτεχνολογίας Avantea, υπογραμμίζουν οι ερευνητές. Προσθέτουν ότι μια ευρωπαϊκή απόφαση απαγόρευσης της κατοχύρωσης ευρεσιτεχνίας για τις θεραπείες εμβρυϊκών βλαστικών κυττάρων θα κάνει το ενδιαφέρον όλων αυτών των εταιρειών να «εξατμιστεί».
Ηθική και «ανήθικη» έρευνα
Οι επιστήμονες τονίζουν επίσης ότι η έρευνά τους η οποία αποσκοπεί στην ανάπτυξη θεραπειών για αντιμετώπιση σοβαρών προβλημάτων υγείας όπως η τύφλωση ή η παράλυση, δεν μπορεί να θεωρείται ανήθικη, όπως προκύπτει από την εισήγηση του εισαγγελέα.
Ένας από τους υπογράφοντες την επιστολή είναι ο καθηγητής Όστιν Σμιθ από το Κέντρο για την Έρευνα στα Βλαστικά Κύτταρα του Wellcome Trust στο Κέμπριτζ. Ο καθηγητής τόνισε ότι «θα ήταν ολέθριο να ακολουθήσει το Δικαστήριο την εισήγηση του εισαγγελέα. Θα απειληθεί το μέλλον της βιοϊατρικής έρευνας στην Ευρώπη και ορισμένα προγράμματα θα καταρρεύσουν. Μια τέτοια απόφαση θα έστελνε επίσης το μήνυμα ότι οι επιστήμονες εμπλέκονται σε ανήθικες δραστηριότητες, γεγονός πολύ αρνητικό αφού θα είχε αντίκτυπο στην εμπιστοσύνη που έχει το κοινό στο έργο των επιστημόνων».
Ο καθηγητής Σμιθ τόνισε μάλιστα ότι αυτή τη στιγμή υπάρχουν περισσότερες από 100 έτοιμες, διαθέσιμες σειρές εμβρυϊκών βλαστικών κυττάρων οι οποίες μπορούν να χρησιμοποιηθούν για έρευνα. Αυτό αποδεικνύει ότι δεν υπάρχει φόβος εμπορευματοποίησης ανθρώπινων εμβρύων.
Πάντως από την πλευρά του ο εκπρόσωπος της Greenpeace Δρ Κρίστοφερ Τεν σημείωσε ότι η οργάνωση δεν αντιτίθεται σε όλες τις έρευνες σχετικά με τα βλαστικά κύτταρα. «Δεν πιστεύουμε ότι η εισήγηση του γενικού εισαγγελέα είναι σαφής. Ο αρχικός σκοπός μας ήταν να αποσαφηνιστεί ο νόμος σχετικά με τα διπλώματα ευρεσιτεχνίας, ιδίως σε ό,τι αφορά την εμπορική χρήση εμβρύων».

Πηγή: news.in.gr

H λήψη στατινών περιορίζει τη θνησιμότητα από πνευμονία

H λήψη στατινών, των φαρμάκων που μειώνουν τη χοληστερόλη, μπορεί ενδεχομένως να εμποδίσει το θάνατο ανθρώπων από πνευμονία, σύμφωνα με έρευνα Βρετανών ειδικών.
Οι ερευνητές δεν δηλώνουν οτι κάποιος θα πρέπει να λαμβάνει στατίνες για την προστασία του σε περίπτωση πνευμονίας. Αντίθετα, δηλώνουν οτι τα αποτελέσαμτα υποδεικνύουν οτι μπορεί να αξίζει περαιτέρω έρευνα για να διαπιστωθεί αν θα πρέπει να δίνονται στατίνες σε ανθρώπους με σοβαές λοιμώξεις που έχουν διαγνωστεί με πνευμονία.
Οι ερευνητές, από το London School of Hygiene and Tropical Medicine, ανακάλυψαν οτι ο κίνδυνος θνησιμότητας στην εξάμηνη περίοδο μετά τη διάγνωση της πνευμονίας ήταν σημαντικά χαμηλότερος σε όσους ήδη λάμβαναν στατίνες σε σχέση με όσους δεν λάμβαναν. Προηγούμενες έρευνες υπέδειξαν οτι οι στατίνες μπορεί ενδεχομένως να σχετίζονται με καλύτερη εικόνα μετά από βακτηριακή μόλυνση. Τα ευρήματα υποδεικνύουν οτι τα συγκεκριμένα φάρμακα μπορεί ενδεχομένως να προστατεύουν από τη θνησιμότητα ασθενείς με πνευμονία.
Οι στατίνες συνταγογραφούνται ευρέως για τη χοληστερόλη LDL, παράγοντα κινδύνου για καρδιοπάθεια και θεωρούνται από τα πιό πετυχημένα χάπια στην πρόληψη καρδιακών προσβολών και εγκεφαλικών επεισοδίων. Ο ερευνητής Ian Douglas, δήλωσε οτι αποτελούν εύκολη παρέμβαση όσον αφορά τη χορήγηση. Δεδομένου του χαμηλού ενδεχομένως αριθμού που χρειάζεται για την αντιμετώπιση, για να εμποδιστεί ένας θάνατος όπως υποδεικνύει η έρευνα, εκτιμά οτι υπάρχει λόγος να πραγματοποιηθούν τυχαιοποιημένες δοκιμές στατινών σε ανθρώπους με σοβαρές λοιμώξεις, για να διαπιστωθεί αν μια απλή και πρακτική παρέμβαση την ώρα της διάγνωσης της πνευμονίας έχει ωφέλιμη επίδραση.
H ερευνητική ομάδα, της οποίας η έρευνα θα δημοσιευτεί στο περιοδικό ‘British Medical Journal’, xρησιμοποίησε στοιχεία από ιατρικά αρχεία στη Βρετανία, για να εντοπίσει χρήστες στατινών.
Στη συνέχεια ταίριαξε κάθε χρήστη στατινών, που ήταν άνω των 40 ετών όταν του συνταγογραφήθηκαν στατίνες - μεταξύ του 1995 και 2006 - με μέχρι 5 μη χρήστες. Ασθενείς με ιστορικό πνευμονίας παρακολουθήθηκαν για 6 μήνες, για να διαπσιτωθεί αν πέθαναν και όπως ανακάλυψαν οι ερευνητές, ποσοσοτό 13% χρηστών πέθαναν σε σύγκριση με ποσοστό 20% μη χρηστών.
Ο ερευνητής σημειώνει οτι αφού η έρευνα εστίασε σε ανθρώπους που ήδη λάμβαναν στατίνες όταν εμφάνισαν πνευνονία χρειάζεται πλήρως τυχαιοποιημένη κλινική δοκιμή για να διαπιστωθεί αν η έναρξη στατινών στη διάγνωση έχει παρόμοιο αποτέλεσμα.

Πηγές: British Medical Journal’.

Πολλαπλή σκλήρυνση: Ύποπτες η χαμηλή βιταμίνη D και η μονοπυρήνωση

Οι πιθανότητες εμφάνισης πολλαπλής σκλήρυνσης μπορεί ενδεχομένως να είναι υψηλότερες σε ανθρώπους που έπασχαν από λοιμώδη μονοπυρήνωση και είχαν εκτεθεί σα χαμηλά επίπεδα ηλιακής ακτινοβολίας, υποδεικνύει νέα έρευνα από τη Βρετανία.
Η πολλαπλή σκλήρυνση (σκλήρυνση κατά πλάκας), είναι η πιο κοινή νόσος του κεντρικού νευρικού συστήματος σε νέους ενήλικες βόρειας ευρωπαϊκής καταγωγής, δείχνει η έρευνα. Επίσης τα περιστατικά πολλαπλούς σκλήρυνσης είναι περισσότερο κοινά σε υψηλότερο ύψος.
Ο Dr. George Ebers, από το Πανεπιστήμιο της Οξφόρδης, ανακάλυψε ότι η μονοπυρήνωση και η επίπτωση της έκθεσης σε λιγότερο έντονη ηλιακή ακτινοβολία συνδυαστικά, εξηγούσαν μέχρι το 72% της ποικιλομορφίας στην πολλαπλή σκλήρυνση που εμφανίζεται στη Βρετανία.
Η έρευνα, που δημοσιεύεται στο περιοδικό ‘Neurology’, έδειξε επίσης ότι η έκθεση στην υπέρυθρη Β ακτινοβολία, μόνο, εξηγεί το 61% της διαφοράς στα περιστατικά πολλαπλούς σκλήρυνσης σε όσους ζουν στις βόρειες και νότιες περιοχές της χώρας.
Όπως σημειώνουν οι ερευνητές, τα ευρήματα, συνδυαστικά με άλλα, οδηγούν στην πεποίθηση ότι υπάρχει ανάγκη να διερευνηθεί ο ρόλος της βιταμίνης D και της μονοπυρήνωσης και η σχέση τους στην παθογένεση της πολλαπλούς σκλήρυνσης.
Η ερευνητική ομάδα ανέλυσε ιατρικά αρχεία 56.681 περιστατικών πολλαπλούς σκλήρυνσης και 14.621 περιστατικά μονοπυρήνωσης για 7 χρόνια, καθώς και στοιχεία της ΝΑΣΑ για τις υπεριώδεις ακτίνες στη Βρετανία.
Δεδομένου ότι ο οργανισμός παράγει βιταμίνη D όταν εκτίθεται σε ακτινοβολία UVB, είναι πιθανόν η έλλειψη της βιταμίνης D να οδηγεί σε μη φυσιολογική αντίδραση στον ιό Epstein-Barr, εικάζει ο Ebers.
Ο ιός Epstein-Barr είναι ιός έρπητα που είναι εξαιρετικά συνήθης και στους περισσότερους ανθρώπους δεν προκαλεί συμπτώματα. Ωστόσο όταν οι έφηβοι ή οι ενήλικες προσβληθούν από τον ιό, μπορεί να οδηγηθούν σε λοιμώδη μονοπυρήνωση. Ο ρόλος του ιού στην πολλαπλή σκλήρυνση, αν υπάρχει, παραμένει ασαφής.
Η βιταμίνη D, επίσης παίζει ρόλο στο ανοσοποιητικό σύστημα. Χαμηλά επίπεδα βιταμίνης μπορεί ενδεχομένως να οδηγήσουν σε μ η φυσιολογική αντίδραση στον ιό Epstein-Barr, όπως λοιμώδη μονοπυρήνωση.

Πηγές: ‘Neurology’.

Τα υπολιπιδαιμικά φάρμακα είναι και αντιθρομβωτικά;

Μια πειραματική εργασία που δημοσιεύθηκε τελευταία στο εγκυρότατο ιατρικό περιοδικό 'Blood' φέρνει ένα νέο μήνυμα. Τα φάρμακα που ελαττώνουν την χοληστερίνη φαίνεται ότι παράλληλα καταπολεμούν τους θρόμβους που δημιουργούνται μέσα στα αγγεία.
Η θρόμβωση, δηλαδή το να πήζει το αίμα, είναι μια φυσιολογική διαδικασία που ο οργανισμός κινητοποιεί προκειμένου να σταματήσει μια αιμορραγία. Όμως η θρόμβωση όταν γίνεται αυτόματα μέσα στις αρτηρίες ή τις φλέβες αναίτια και χωρίς να έχει στόχο το σταμάτημα μιας αιμορραγίας τότε πρόκειται για μια σοβαρή παθολογική κατάσταση. Κατάσταση που εγκυμονεί μεγάλο κίνδυνο από την πρόκληση ενός καρδιαγγειακού επεισοδίου όπως είναι π.χ. το έμφραγμα, το εγκεφαλικό επεισόδιο ή θρομβοφλεβίτιδα καθώς και τα διάφορα εμβολικά επεισόδια από την απόσπαση ενός τμήματος του θρόμβου που με την κυκλοφορία του αίματος σφηνώνεται μέσα σε μία αρτηρία και την φράζει τελείως.
Υπολογίζεται ότι από τους θρόμβους που δημιουργούνται μέσα τις φλέβες χάνονται περίπου 6.000 άνθρωποι κάθε χρόνο στη χώρα μας, πολύ περισσότεροι από όσους σκοτώνουν τα τροχαία δυστυχήματα που μαζί με τις καρδιοπάθειες και τους καρκίνους αποτελούν μια από τις κυριότερες αιτίες θανάτου του πληθυσμού μας.
Σύμφωνα με αυτή την πειραματική μελέτη που δημοσιεύθηκε στο 'Blood', μια ειδική πρωτεΐνη, η LXR, εμπλέκεται στο μηχανισμό της θρόμβωσης με το να σταθεροποιεί το θρόμβο και να ελαττώνει το μέγεθός του. Αυτή η ίδια πρωτεΐνη είναι γνωστό ότι επηρεάζει την τιμή της χοληστερίνης στο αίμα και κατά συνέπεια είναι δυνατόν με το να ελέγχονται φαρμακευτικά τα επίπεδά της να αποκτήσουμε ένα νέο ισχυρό όπλο κατά των θρομβώσεων τόσο των φλεβών όσον και των αρτηριών.
Η πειραματική αυτή μελέτη, εφόσον αποδειχθεί ότι έχει εφαρμογή στον άνθρωπο, θα προσδώσει νέα διάσταση στη μάχη κατά των θρομβώσεων και ιδιαίτερα των φλεβοθρομβώσεων.
Οι θρόμβοι που δημιουργούνται μέσα στις φλέβες αποτελούν έναν ύπουλο εχθρό, γιατί η διάγνωσή τους είναι δύσκολη όταν δεν εκδηλώνονται με σαφή συμπτώματα.
Καταστάσεις όπως η παχυσαρκία, η ακινησία, οι καρκίνοι και ιδιαίτερα των οργάνων της κοιλιάς, οι βαριές χειρουργικές επεμβάσεις, τα αντισυλληπτικά φάρμακα, η εγκυμοσύνη όταν συνοδεύεται από παθήσεις των φλεβών των ποδιών, καθώς και η καρδιακή ανεπάρκεια, θεωρούνται οι σοβαρότεροι λόγοι που προδιαθέτουν στο να αναπτυχθούν θρόμβοι μέσα στις φλέβες των ποδιών. Γενικότερα, κάθε κατάσταση που προκαλεί αργή κίνηση του αίματος μέσα στις φλέβες του ποδιού προδιαθέτει στο να αναπτυχθούν στο εσωτερικό τους θρόμβοι που τμήματά τους μπορεί να αποσπαστούν και με την κυκλοφορία του αίματος να φθάσουν στους πνεύμονες, οπότε εάν ενσφηνωθούν μέσα σε μια πνευμονική αρτηρία ή τους κλάδους της δημιουργούν σοβαρές και πολλές φορές θανατηφόρες πνευμονικές εμβολές. Πνευμονικές εμβολές, ως γνωστόν παρατηρούνται στις πολύωρες υπερατλαντικές πτήσεις των αεροπλάνων γι΄ αυτό άλλωστε συνιστάται ο επιβάτης να κινητοποιείται ανά ώρα, ιδιαίτερα εάν έχει κάποιο πρόβλημα υγείας που να προδιαθέτει σε θρομβώσεις των φλεβών των ποδιών.
Όταν επισημανθεί ο κίνδυνος δημιουργίας θρόμβου μέσα στις φλέβες των ποδιών τότε η χορήγηση αντιπηκτικών φαρμάκων αποτελεί οπωσδήποτε μια λύση. Αυτό όμως συνήθως γίνεται κατόπιν εορτής, δηλαδή όταν διαπιστωθεί το πρόβλημα, όταν έχει ήδη εκδηλωθεί πνευμονική εμβολή. Για το λόγο άλλωστε η δυνατότητα να χορηγεί ο γιατρός φάρμακα με δύο στόχους όπως η δυνατότητα ελαττώσεως της χοληστερίνης παράλληλα με την ελάττωση της πιθανότητας του να αναπτυχθεί ένας θρόμβος μέσα στο κυκλοφορικό σύστημα, ανοίγει ένα νέο κεφάλαιο σε μια νέα εποχή, όπου τα εμφράγματα, τα εγκεφαλικά επεισόδια και οι θρομβώσεις των φλεβών θα υποστούν εντυπωσιακό πλήγμα.

www.iatronet.gr

Ένεση αντισώματος ίσως προλαμβάνει τις βλάβες του εμφράγματος

Λονδίνο, Ηνωμένο Βασίλειο

Μια ένεση που θα προστατεύει την καρδιά από τις συνέπειες ενός εμφράγματος ανέπτυξαν ερευνητές στη Βρετανία. Με την προϋπόθεση ότι θα χορηγείται μέσα στις πρώτες 12 ώρες από το συμβάν, η ένεση μπορεί να μειώσει έως και κατά 60% τις συνέπειες ενός εμφράγματος.

Εκτιμάται δε ότι η ένεση θα μπορούσε να αξιοποιηθεί τόσο σε περιπτώσεις εγκεφαλικών όσο και για την πρόληψη της απόρριψης μοσχευμάτων.

Εμφράγματα και εγκεφαλικά

Τα εμφράγματα και τα εγκεφαλικά προκαλούνται όταν η καρδιά ή ο εγκέφαλος παύουν να τροφοδοτούνται με αίμα (εξ αιτίας του φραξίματος των αρτηριών ή μιας αιμοραγίας) και ως εκ τούτου παύουν να λαμβάνουν το απαραίτητο για τη λειτουργία τους οξυγόνο.

Ωστόσο, η μεγαλύτερη καταστροφή του καρδιακού μυός ή του εγκεφάλου επέρχεται αργότερα, όταν η αιματική κυκλοφορία αποκαθίσταται. Ο ανθρώπινος οργανισμός είναι έτσι «σχεδιασμένος» ώστε να επιτίθεται στους ιστούς που υπέστησαν υποξία και η επίθεση είναι πραγματικά ανηλεής: δώδεκα περίπου ώρες μετά το έμφραγμα ή το εγκεφαλικό μια εκτεταμένη φλεγμονώδη αντίδραση προκαλεί έως και το 80% της παρατηρούμενης βλάβης των ιστών! Με άλλα λόγια, ο θάνατος ή η κακή ποιότητα ζωής των ασθενών που έχουν υποστεί ένα εγκεφαλικό ή ένα έμφραγμα οφείλεται σε αυτή την δεύτερη αντίδραση του οργανισμού στο αρχικό συμβάν.




Πώς δρα η ένεση

Η ένεση που ανέπτυξαν οι ερευνητές του Πανεπιστημίου του Λέστερ έρχεται να σταματήσει την φλεγμονώδη αντίδραση και ως εκ τούτου να περιορίσει σημαντικά τις μόνιμες βλάβες των εμφραγμάτων και των εγκεφαλικών. Ειδικότερα, η ένεση δεν είναι παρά ένα αντίσωμα ενάντια στην πρωτεϊνη ΜASP-2 (Mannan Binding Lectin-Associated Serine Protease-2) η οποία ευθύνεται για την ανοσολογική επίθεση που ακολουθεί τα εμφράγματα και τα εγκεφαλικά.

Σύμφωνα μάλιστα με τα πειραματικά αποτελέσματα των ερευνητών, τα οποία δημοσιεύονται στο τελευταίο τεύχος της επιθεώρησης Proceedings of the National Academy of Sciences (PNAS), δύο ενέσεις στην πρώτη εμβομάδα μετά το συμβάν αρκούν για να εξουδετερώσουν τη δράση της ΜASP-2.

Προς το παρόν, τα ευρήματα προέρχονται από έρευνες σε πειραματόζωα ενώ οι κλινικές δοκιμές για την πρόληψη των συνεπειών των εμφραγμάτων αναμένεται να αρχίσουν στην επόμενη διετία.

Κλινικές δοκιμές

Οι ερευνητές δηλώνουν ωστόσο αισιόδοξοι για την έκβαση των κλινικών δοκιμών αφενός επειδή τα πειραματικά αποτελέσματα ήταν τόσο ενθαρρυντικά και αφετέρου επειδή υπάρχει αρκετός χρόνος για την πρώτη χορήγηση της ένεσης. «Και το πιό αργό ασθενοφόρο του κόσμου θα φέρει τον ασθενή στο νοσοκομείο μέσα σε 12 ώρες» δήλωσε χαρακτηριστικά ο καθηγητής Βίλχελμ Σβέμπλε που ηγείται της έρευνας.

Bήμα Science

Newsroom ΔΟΛ